Σύμη: εξαφάνιση Παλαιστίνιου πρόσφυγα κάτω από τη μύτη των αρχών

Ο Ατία μαζί με τα τέσσερα παιδιά του, ηλικίας εννέα ετών, έξι και δίδυμα τεσσάρων ετών

Βασανιστικά ερωτήματα για τις ενέργειες Λιμενικού και Αστυνομίας προκύπτουν από την περίπτωση του 38χρονου Παλαιστίνιου Ατία Αμπού Χαντρά, πατέρα τεσσάρων παιδιών, που αποβιβάστηκε σε ερημική παραλία του νησιού στις 23 Ιουλίου 2025 ● Παρότι έστειλε το γεωγραφικό στίγμα του σημείου που βρισκόταν και κάλεσε τη γραμμή βοήθειας 112 παραμένει άφαντος έως σήμερα ● Τον αναζήτησαν εναγωνίως η σύζυγος, ο αδελφός και ο κουνιάδος του, οι οποίοι σημειώνουν την ολιγωρία των κρατικών υπηρεσιών, αλλά και pushback.


ΟΑτία Αμπού Χαντρά έφτασε από την Τουρκία στη Σύμη στις 23 του περασμένου Ιουλίου, ημέρα Τετάρτη, γύρω στις 12 το μεσημέρι, κοντά στην απομονωμένη παραλία Αγιος Βασίλειος, στη δυτική πλευρά του νησιού. Ο 38χρονος Παλαιστίνιος, πρόσφυγας από τη Γάζα, αισθανόταν κουρασμένος, δεν μπορούσε να ακολουθήσει τον ρυθμό των άλλων, κι έμεινε πίσω.

Τις επόμενες ώρες τις πέρασε στο κινητό, καλώντας στην έκτακτη γραμμή βοήθειας 112 και μιλώντας με τους δικούς του ανθρώπους: με τη σύζυγό του την Αχλαμ που έμεινε με τα τέσσερα μικρά παιδιά τους στην Αίγυπτο, όπου κατέφυγαν φεύγοντας από τη Γάζα τον Μάρτιο του 2024, με ένα φίλο του Παλαιστίνιο που ζει στο Βέλγιο και με τον αδελφό της συζύγου του, ο οποίος ταξίδευε εκείνο το μεσημέρι από την Τουρκία στη Σύμη με άλλη βάρκα.
Το γεωγραφικό στίγμα που έστειλε στη γυναίκα του ο Ατία από το κινητό του
Τελευταίο σημάδι

Στις 2:17 μ.μ. ο Ατία έστειλε στη σύζυγό του το γεωγραφικό του στίγμα στον χάρτη της εφαρμογής messenger. Της ξαναέστειλε το γεωγραφικό του στίγμα άλλες δύο φορές τις επόμενες ώρες, έχοντας μετακινηθεί λίγες εκατοντάδες μέτρα προς τα ανατολικά, σε ορεινή βραχώδη περιοχή.

Στις 5:03 μ.μ., στις 5:26 μ.μ. και στις 6:16 μ.μ. τηλεφώνησε στο 112, όπως το βεβαιώνει σήμερα η υπηρεσία απαντώντας σε ερώτημα των δικών του, και του είπαν ότι έχουν εντοπίσει το γεωγραφικό του στίγμα και ότι έχουν ενημερώσει την αστυνομία, το ΕΚΑΒ και την Πυροσβεστική.

Στις 7:08 μ.μ. η σύζυγός του του ζήτησε να ενεργοποιήσει τη συνεχή μετάδοση του γεωγραφικού του στίγματος στην εφαρμογή. Της είπε ότι τελείωνε η μπαταρία και θα έκλεινε το κινητό, αλλά θα έμενε εκεί όπου βρισκόταν εκείνη τη στιγμή, κάτω από ένα δέντρο, διψασμένος και αποκαμωμένος, να περιμένει βοήθεια.

Ηταν η τελευταία φορά που άκουσε η Αχλαμ τον Ατία, το τελευταίο σημάδι ζωής που έχει απ’ αυτόν, το τελευταίο νέο που έμαθε για τον σύζυγό της. O αδελφός της έφτασε πράγματι στη Σύμη στις 2 το μεσημέρι και, όπως αναφέρει η Αχλαμ, απευθύνθηκε μαζί με τους άλλους συνεπιβάτες πρόσφυγες στις λιμενικές αρχές, για να ζητήσουν άσυλο.
Αρση απορρήτου

Εδειξε σε λιμενικούς το κινητό του με το γεωγραφικό στίγμα του Ατία και τους ζήτησε να τον εντοπίσουν και να του προσφέρουν βοήθεια. Του είπαν ότι το έχουν υπόψη και του ζήτησαν να τους ακολουθήσει μαζί με τους άλλους πρόσφυγες για να προχωρήσει η διαδικασία ασύλου.

Σήμερα, σχεδόν οκτώ μήνες μετά, η Αχλαμ εξακολουθεί από την Αίγυπτο όπου βρίσκεται, να επικοινωνεί με τις αρχές στην Ελλάδα, ζητώντας να ερευνηθούν πτυχές της υπόθεσης που θα μπορούσαν να αποκαλύψουν τι έγινε εκείνη τη μέρα με τον σύζυγό της και να φέρουν στο φως κάποια απόδειξη αν είναι ζωντανός και πού βρίσκεται. Μέχρι στιγμής, έχουν αποβεί άκαρπες οι επίμονες προσπάθειες της ίδιας και, από την Ελλάδα, του αδελφού του Ατία.

Μίλησαν με δικηγόρους και οργανώσεις, κατέθεσαν δήλωση εξαφάνισης στις ελληνικές αρχές και στον Ερυθρό Σταυρό, επέμειναν να συνεχιστούν οι έρευνες των αρχών στην περιοχή, με συμμετοχή μάλιστα του αδελφού του Ατία, ζήτησαν άρση του απορρήτου των επικοινωνιών, έκαναν αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη, δημοσιοποίησαν την υπόθεση με αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
«Λύση απελπισίας»

«Πώς μπορεί απλά να εξαφανιστεί από το έδαφος της Ελλάδας κάποιος που έφυγε από τη φρίκη του πολέμου στη Γάζα σε αναζήτηση ασφάλειας», λέει η Αχλαμ στην «Εφ.Συν.». «Γνωρίζω καλά ότι ήταν επιλογή απελπισίας ο ερχομός μέσω παράτυπης μετανάστευσης, αλλά δεν συγκρίνεται με τον τρόμο του πολέμου από τον οποίο επιζήσαμε στη Γάζα. Ο σύζυγός μου ο Ατία πίστευε πραγματικά ότι η Ελλάδα θα τον προστάτευε, πίστευε στον ανθρωπισμό της και νόμιζε ότι επιτέλους θα ήταν ασφαλής εκεί. »Στις 23 Ιουλίου 2025, έφτασε στη Σύμη νομίζοντας ότι είχε φτάσει σε ασφαλείς ακτές. Εκανε ό,τι ακριβώς θα έκανε κάθε άνθρωπος που χρειαζόταν προστασία: τηλεφώνησε στο 112 και ζήτησε βοήθεια. Αλλά από εκείνη τη στιγμή έχει εξαφανιστεί και δεν μάθαμε τίποτα. Φύγαμε από την κόλαση του πολέμου για να βρεθούμε στην αγωνία για την εξαφάνιση του συζύγου μου στην Ελλάδα».

Καταγγελίες για επαναπροωθήσεις που δεν αναφέρει το Λιμενικό


Υπάρχει όμως και κάτι άλλο: Οταν έφτασε στη Σύμη ο αδελφός της Αχλαμ λίγη ώρα μετά την άφιξη του Ατία και ενημέρωσε το Λιμενικό για τον κίνδυνο που αντιμετώπιζε ο γαμπρός του, πήρε την απάντηση ότι έχει ενημερωθεί το Λιμενικό και ότι ο ίδιος και οι άλλοι πρόσφυγες πρέπει να ξεκινήσουν τη διαδικασία ασύλου. Σύμφωνα όμως με την Αχλαμ, τέτοια διαδικασία δεν έγινε. Αντιθέτως, το Λιμενικό τους κράτησε στο λιμεναρχείο τις επόμενες ώρες και γύρω στις 10 το βράδυ τους επιβίβασε σε σκάφος και τους μετέφερε στα ανοιχτά, αφήνοντάς τους ακυβέρνητους μεσοπέλαγα.

H Αχλαμ κατάφερε να μιλήσει με τον αδελφό της ύστερα από μερικές ημέρες, όταν βρισκόταν στην Τουρκία, όπου είχε επαναπροωθηθεί από το ελληνικό Λιμενικό, ενώ τα κατάφερε αργότερα να ξαναέρθει στην Ελλάδα. Και κάτι ακόμη που περιπλέκει τα πράγματα: Στις 25 Ιουλίου, σε ανακοίνωσή του το τουρκικό Λιμενικό αναφέρει ότι στις 6:10 το πρωί της ίδιας ημέρας κινητοποιήθηκε, ύστερα από πληροφορία, για ύπαρξη παράτυπου μετανάστη σε φουσκωτό σκάφος στην περιοχή Ντάτσα, απέναντι από τη Σύμη. Το τουρκικό Λιμενικό αναφέρει ότι διέσωσε τον παράτυπο μετανάστη, ο οποίος είχε επαναπροωθηθεί στα τουρκικά ύδατα από τις ελληνικές αρχές και δημοσιοποιεί φωτογραφία του πάνω στο φουσκωτό του.
Η ανακοίνωση του τουρκικού Λιμενικού για διάσωση πρόσφυγα που εντοπίστηκε στις 25 Ιουλίου απέναντι από τη Σύμη σε φουσκωτό σκάφος, μετά την επαναπροώθησή του από την Ελλάδα

Η φωτογραφία είναι μακρινή και δεν διακρίνονται χαρακτηριστικά προσώπου, ωστόσο η Αχλαμ δεν αναγνωρίζει στη φωτογραφία τον σύζυγό της, ενώ από έρευνες στην Τουρκία δεν προκύπτει ο εντοπισμός και η ενδεχόμενη σύλληψη του Ατία εκεί. Ωστόσο, η Αχλαμ εντοπίζοντας αντιφάσεις στην ενημέρωση των ελληνικών αρχών, έχει ζητήσει από τον Συνήγορο του Πολίτη να προχωρήσει σε περαιτέρω διερεύνηση των ενεργειών τους, ζητώντας την πλήρη καταγραφή των συμβάντων Αστυνομίας και Λιμενικού στις 23 Ιουλίου.

Εκφράζει τη σοβαρή ανησυχία της ότι ο σύζυγός της ίσως έχει πέσει θύμα άτυπης επαναπροώθησης ή κρατείται σε απροσδιόριστο μέρος ως μάρτυρας ή ύποπτος. Και υπογραμμίζει: «Είναι νομικά ακατανόητο ότι μπορεί να εξαφανιστεί χωρίς κανένα ίχνος κάποιος που παρέχει το γεωγραφικό του στίγμα την ώρα που σε κοντινή απόσταση γίνονται συλλήψεις από τις αρχές ασφαλείας».

Αριστερά ο Ατία μαζί με τον Χαλίλ, αδελφό της συζύγου του Αχλαμ

Ερευνες, αντιφάσεις και ένα ντρόουν που βρισκόταν για συντήρηση για τουλάχιστον έξι μέρες

Στις 23 Ιουλίου, ο μικρότερος αδελφός του Ατία, ο Αχμεντ, που ζει στη Βραζιλία και έχει βραζιλιάνικη υπηκοότητα, ενημερώθηκε από φίλο του αδελφού του ότι ο Ατία έχει χαθεί σε ελληνικό νησί χωρίς τροφή και νερό και έκλεισε πτήση για την Ελλάδα το ίδιο βράδυ. Εφτασε στη Ρόδο το απόγευμα της επομένης και στη Σύμη το πρωί της 25ης Ιουλίου, και δήλωσε την εξαφάνιση του αδελφού του στην Αστυνομία.

Σύμφωνα με ενημέρωση της Πυροσβεστικής Νοτίου Αιγαίου και της Αστυνομικής Διεύθυνσης Δωδεκανήσου προς τον Συνήγορο του Πολίτη που ζήτησε να λάβει γνώση ύστερα από αναφορά που είχε καταθέσει η Αχλαμ, δύο πυροσβέστες συνέδραμαν στην έρευνα της Αστυνομίας μετά το τηλεφώνημα του Ατία στο 112. Η Αστυνομία τους αποδέσμευσε στις 8:17 μ.μ. Δεν είναι ξεκάθαρο αν είχαν υπόψη το τελευταίο γεωγραφικό στίγμα που είχε στείλει ο Ατία στην Αχλαμ στις 7:08 ούτε πόσο επίμονη και εκτεταμένη ήταν η έρευνα.

Η Αστυνομία ισχυρίζεται ότι μαζί με το Λιμενικό εντόπισαν εκείνο το απόγευμα ομάδα προσφύγων κοντά στο μοναστήρι του Αρχάγγελου Μιχαήλ Ρουκουνιώτη και ότι το Λιμενικό εντόπισε άλλη ομάδα προσφύγων στην ακτή του Αγίου Αιμιλιανού, καθώς και ότι έψαξαν από κοινού στις δύο περιοχές για αγνοούμενο πρόσφυγα χωρίς επιτυχία, ενώ συνέχισαν την έρευνα το επόμενο πρωί με τη συνδρομή πυροσβεστικού οχήματος με δύο πυροσβέστες.

Υπάρχουν ωστόσο διαφορές με όσα αναφέρει το ημερολόγιο συμβάντων του Λιμενικού που δόθηκε στους δικηγόρους της οικογένειας. Στις 23 Ιουλίου καταγράφεται ο εντοπισμός και η σύλληψη δύο ομάδων προσφύγων στις 2:30 μ.μ. στην ακτή και στις 5:30 μ.μ. στη στεριά και η μεταφορά και παράδοσή τους στο λιμεναρχείο και στην Αστυνομία στις 9 μ.μ. και στις 10 μ.μ.

Δεν καταγράφεται όμως καμία περαιτέρω έρευνα για τον εντοπισμό αγνοούμενου, κάτι που έρχεται σε αντίθεση με την ενημέρωση της Αστυνομίας. Δεν καταγράφεται επίσης τίποτα που να αναφέρεται στις κλήσεις του Ατία στο 112. Τέλος, δεν καταγράφεται η ενημέρωση που έκανε ο αδελφός της Αχλαμ στους λιμενικούς μόλις έφτασε στη Σύμη, για τον γαμπρό του που κινδύνευε, ούτε αναφέρεται αν λήφθηκε υπόψη το γεωγραφικό στίγμα που επέδειξε στους λιμενικούς.

Μόνο την επόμενη μέρα το πρωί, στις 24 Ιουλίου, καταγράφεται επικοινωνία του Λιμενικού με την Αστυνομία για πιθανό αγνοούμενο στην περιοχή, με αποτέλεσμα να αναχωρήσει κλιμάκιο του Λιμενικού στις 10 π.μ. για έρευνα στην ευρύτερη περιοχή, από την οποία επέστρεψε στις 12 το μεσημέρι. Αποτελεί ερώτημα το αν δόθηκαν αρκετός χρόνος και δυνάμεις για να χτενιστεί μια δύσβατη βραχώδης και ορεινή περιοχή.

Στις 25 Ιουλίου το πρωί, μετά τη δήλωση εξαφάνισης που έκανε στο αστυνομικό τμήμα Σύμης ο αδελφός του Ατία, το Λιμενικό ζήτησε περισσότερα στοιχεία για τον αγνοούμενο, όπως φωτογραφίες και περιγραφή, ρώτησε τους πρόσφυγες που κρατούνταν στο λιμεναρχείο αν τον αναγνωρίζουν, ενημέρωσε την Ασφάλεια και τους υπαλλήλους στο λιμάνι σε περίπτωση που τον δουν, ενώ προχώρησε σε κοινή επιχείρηση έρευνας με την Αστυνομία. Αναφέρει μάλιστα πως δεν υπήρχε ντρόουν για να ερευνηθεί η περιοχή, γιατί το ντρόουν βρισκόταν για προγραμματισμένη συντήρηση στην Αθήνα.

Παραμένει το ερώτημα αν αξιολόγησε έγκαιρα και ολοκληρωμένα το Λιμενικό την ενημέρωση που είχε από την πρώτη στιγμή από τον κουνιάδο του Ατία για την κατάσταση κινδύνου και γιατί δεν αναζήτησε από την πρώτη στιγμή περισσότερες πληροφορίες για τον αγνοούμενο, παρά μόνο αφού υποβλήθηκε επίσημη δήλωση εξαφάνισης δύο μέρες αργότερα. Οσο για τη συντήρηση του ντρόουν, αναρωτιέται κανείς αν η ύπαρξη κατάλληλων τεχνικών μέσων για την έρευνα και τη διάσωση της ανθρώπινης ζωής μπορεί να επαφίεται στην κακοτυχία μιας προγραμματισμένης συντήρησης.

Στις 29 Ιουλίου, έξι μέρες μετά την άφιξη του Ατία στη Σύμη, εξαμελές κλιμάκιο Λιμενικού, Αστυνομίας και Πυροσβεστικής μαζί με έναν εθελοντή ιδιώτη χειριστή ντρόουν και έναν εθελοντή ιδιώτη χειριστή σκύλου ανίχνευσης -φαίνεται ότι η αστυνομία εξακολουθούσε να μη διαθέτει ντρόουν και ότι δεν διέθετε ούτε σκύλο ανίχνευσης- μαζί και με τον αδελφό του Ατία, έψαξαν από τις 6 το απόγευμα μέχρι τις 10:30 το βράδυ στην περιοχή του Αγίου Αιμιλιανού.

Γιατί δεν έγινε αμέσως στις 23 Ιουλίου η εκτενέστερη έρευνα που έγινε έξι μέρες μετά, όταν ασφαλώς ήταν πολύ μειωμένες οι πιθανότητες να εντοπιστεί σώος ο Ατία; Εστω στις 29 Ιουλίου, εξάντλησαν όλες τις δυνατότητες οι αρχές για τον εντοπισμό του Ατία; Σήμερα παραμένει περιθώριο για αποτελεσματική έρευνα στην περιοχή;